Een artikel van de NFN voor handhavers, beheerders en beleidsmakers

Onlangs heeft de Naturisten Federatie Nederland (NFN) een artikel online gezet speciaal gericht op handhavers, beheerders en beleidsmakers. Op de pagina wordt informatie verstrekt over de wetgeving en jurisprudentie rondom naaktrecreatie in het openbaar en wordt duidelijk uitgelegd wat wel en niet is toegestaan.

Hiermee wordt niet alleen duidelijk wanneer handhavers wel en niet mogen optreden maar ook welke bevoegdheden beleidsmakers en terreinbeheerders hebben.

Door de QR code onderaan deze pagina te scannen wordt je direct doorverwezen naar de juiste pagina . Deze kun je laten lezen door bijvoorbeeld een handhaver mocht je daar ooit mee in discussie raken wanneer je naakt recreërt in het openbaar. het is dus handig om de QR code in je telefoon op te slaan zodat je hem altijd bij je hebt!

Naaktrecreatie in het openbaar is toegestaan op alle geschikte locaties

Een paar belangrijke punten uitgelicht:

- Naaktrecreatie is niet alleen toegestaan op aangewezen locaties maar óók op alle geschikte locaties

Naaktrecreatie in het openbaar is in Nederland geregeld via artikel 430a WvS en deze luidt:

"Hij die zich buiten een door de gemeenteraad als geschikt voor ongeklede openbare recreatie aangewezen plaats, ongekleed bevindt op of aan een voor het openbaar verkeer bestemde plaats die voor ongeklede recreatie niet geschikt is, wordt gestraft met geldboete van de eerste categorie".

In het kort komt de wetgeving neer op het volgende:

Het eerste deel van de wet geeft aan dat het uitsluitend gaat om naaktrecreatie buiten de aangewezen locaties ("buiten een door de gemeenteraad als geschikt voor ongeklede openbare recreatie aangewezen plaats") en dus niet over aangewezen locaties zoals naaktstranden, het mag duidelijk zijn dat naaktrecreatie hier expliciet is toegestaan. 

Vervolgens lezen we dat het ook alleen gaat over locaties die op of of aan de openbare weg liggen (voor het openbaar verkeer bestemde plaats). Dat wil zeggen: Alle locaties die vrij toegankelijk zijn voor iedereen. Afgesloten gebieden, gebieden waar toegangsgeld gevraagd wordt of prive terreinen zijn dus uitgesloten van deze wet. 

Tot slot geeft het laatste deel van de zin aan dat naaktrecreatie alleen strafbaar is indien de locatie niet geschikt is voor ongeklede recreatie. 

Een blote wandeling maken in een rustig natuurgebied zal niet snel de openbare orde verstoren

- De criteria die tot nu toe door de hoge raad zijn gebruikt om de geschiktheid voor naaktrecreatie van een gebied (op dat moment) te toetsen:

• Of naaktrecreatie volgens de maatschappelijke opvattingen ter plekke aanvaardbaar is
• Of de locatie zodanig ligt dat er sprake is van ongevraagde of ongewilde confrontatie met derden
• Of de openbare orde wordt verstoord.

Loop je in je blootje door een winkelcentrum dan overtreedt je waarschijnlijk alle drie de criteria en is dus ook niet toegestaan. Is er in datzelfde winkelcentrum een festival of evenement waarbij naakt geaccepteerd is of zelfs verwacht wordt dan is het op dat moment uiteraard wel toegestaan. 

In de vrije natuur is naakt en gedeeltelijk naakt veel meer maatschappelijk geaccepteerd. Mensen zullen je raar aankijken als je met ontbloot bovenlichaam door de supermarkt loopt maar niemand kijkt er van op als je met ontbloot bovenlichaam op een strandje ligt. door een bos heen wandelt of in een afgelegen meertje een blote duik neemt.

In een rustig natuurgebied in je blootje een wandeling, fietsrit of boot tochtje maken en bloot suppen en zwemmen zal niet snel de openbare orde verstoren en is dan ook gewoon toegestaan. Dat je onderweg zo nu en dan eens mensen tegenkomt is daarbij geen probleem, zolang de meeste mensen er maar geen bezwaar tegen hebben.
Zelfs al heeft een enkeling er wel bezwaar tegen dan betekent dat niet automatisch dat daardoor de plek ongeschikt is voor naaktrecreatie. Merk je dat veel of de meeste mensen er bezwaar tegen hebben of wordt het drukker dan kan een locatie uiteraard wel ongeschikt zijn (of worden) en kun je je het beste weer aankleden.  De NFN schrijft hierover:

Voor bloot wandelen kan bijvoorbeeld de drukte in een bos en de ongewenste of ongewilde confrontatie met naaktrecreanten het bospad het ene moment geschikter maken voor een blote wandeling dan het andere moment.

Een rustig bospad met weinig andere wandelaars is eigenlijk altijd wel geschikt voor naaktrecreatie

Ook de jurisprudentie rondom naaktrecreatie wordt goed uiteengezet en kort samengevat valt hier het volgende te lezen:

- Gemeenten mogen alleen locaties aanwijzen waar naaktrecreatie expliciet is toegestaan (zoals naaktstranden) maar mogen naaktrecreatie op andere locaties niet verbieden.

Omdat artikel 430a al regelt dat naaktrecreatie alleen is toegestaan op geschikte locaties mogen gemeenten geen locaties aanwijzen waar naaktrecreatie expliciet is verboden, een locatie kan immers in de vroege ochtend op een doordeweekse dag wanneer het rustig is uitstekend geschikt zijn voor naaktrecreatie maar op een drukke zaterdagmiddag niet. Ook wanneer een naaktstrand zijn officiele status als naaktstrand verliest (zoals in Delftse hout is gebeurd) zorgt dat er niet ineens voor dat het strand daarmee ineens (altijd) ongeschikt is voor naaktrecreatie.  

- Zedenschennis op zich is géén juridisch argument een naaktstrand te sluiten

Overlast door sekszoekende mensen is natuurlijk geen reden om naaktstranden te sluiten, daar moet uiteraard gewoon op gehandhaafd worden. 

- Landelijke wet boven ‘huisregels’ of terreinreglement

Artikel 430a is een landelijke wet en een uitputtende regeling, dat betekent dat deze gaat boven huisregels, terreinregelementen en regelgeving van lagere overheden. Een terreinbeheerder mag naaktrecreatie niet verbieden in zijn huisregels zolang het gebied openbaar is en dus onder landelijke wetgeving valt.

- Géén zedenschennis maar blootrecreatie op een ongeschikte plek

Simpelweg naakt zijn valt in Nederland nooit onder zedenschennis (artikel 239 sr), wel kun je een boete krijgen als je naakt bent op een ongeschikte locatie (artikel430a wvs). 

- Een geschikte plek kan ook nét buiten het aangewezen naaktstrand zijn

Een aangewezen naaktstrand betekent niet dat een stuk strand of een plekje een stukje verderop ineens niet geschikt zou zijn voor naaktrecreatie. Ook hier bepalen de criteria voor artikel430a weer of de locatie geschikt is, het bordje 'einde naaktstrand' betekent dus niet dat het daar buiten per definitie verboden is om naakt te zijn. 

Artikel 430a geldt voor alle vormen van naaktrecreatie zoals naakt wandelen, fietsen, kanoën etc.

- Een bospad kan ook geschikt zijn voor naaktrecreatie

Heel goed dat de NFN dit ook meerdere keren in het artikel aanhaalt. Onder naaktrecreatie valt natuurlijk niet alleen zonnen op een strand maar alle vormen van recreatie zoals wandelen, fietsen, kanovaren etc.

Hoewel artikel 430a WvS oorspronkelijk vooral bedoeld was voor bloot zonnen, geldt hij ook voor andere vormen van naaktrecreatie, zoals bloot wandelen. Sinds 2015 is hier jurisprudentie over. Ongevraagde of ongewilde confrontatie met anderen is een belangrijke factor die een wandelpad (on)geschikt maakt voor naaktrecreatie.

Het feit dat één enkele of weinig geklede recreanten bezwaar maken, betekent niet automatisch dat de plek ongeschikt is voor bloot zonnen of wandelen.

Zolang het dus niet te druk is en de meeste mensen die je onderweg tegenkomt er geen bezwaar tegen hebben is naaktrecreatie in het openbaar dus gewoon toegestaan.  

In de praktijk lijkt het overgrote deel van de mensen geen problemen te hebben met naturisten die in de vrije natuur recreeren. De meeste mensen zijn hooguit verrast maar groeten je gewoon vriendelijk, maken een praatje, vinden het grappig of zijn nieuwschierig. Hoe je zelf overkomt is daarbij natuurlijk belangrijk. Wees je er van bewust dat je de uitzondering op de norm bent en mensen niet verwachten een naakt persoon tegen te komen. Begroet andere wandelaars gewoon zoals je normaal ook zou doen, wees vriendelijk en leg niet de nadruk op het feit dat je niks aan hebt. Leg bij vragen rustig uit wat naturisme is, waarom je naturistisch wandelt en geef ook aan dat het is toegestaan op geschikte locaties (zoals waar je nu bent) en je zult merken dat er maar weinig mensen echt moeite mee zullen hebben. Ik heb zelfs al meegemaakt dat je mensen op het idee brengt om het ook eens te proberen! 

Begroet andere wandelaars gewoon vriendelijk zoals je normaal ook zou doen 

En tot slot de tips voor handhavers die de NFN geeft:

• Realiseer je dat naaktrecreatie alleen strafbaar is op ongeschikte plekken volgens artikel 430a WvS.
  
  
• Dat betekent dat behalve op het aangewezen naaktstrand in de buurt, bloot zonnen of wandelen ook mogelijk is op andere geschikte plekken binnen een gemeente of recreatiegebied.
  
  
• Dit kan onder bepaalde omstandigheden ook buiten het officieel aangewezen naaktstrand zijn, bijvoorbeeld als die plek erg rustig is en er weinig recreanten hieraan storen.
  
  
• Als een naaktrecreant het niet eens is met zijn bekeuring, dan betaalt hij zijn boete niet. Het is dan aan de rechter om zich uit te spreken over de geschiktheid van de plek voor naaktrecreatie op het moment van bekeuren. Het OM moet aantonen waarom de plek op moment van bekeuren voor naaktrecreatie ongeschikt was. Het argument ‘wij willen het niet’ houdt hierbij juridisch geen stand. Uit het proces verbaal en de stukken moet blijken dat een boete terecht is uitgeschreven.
  
  
• Het feit dat één enkele of weinig geklede recreanten bezwaar maken, betekent niet automatisch dat de plek ongeschikt is voor bloot zonnen of wandelen.
  
  
• Als ongeklede recreanten de openbare orde verstoren, dan is de plek ongeschikt voor naaktrecreatie.
  
  
• Veel blote zonaanbidders buiten een officieel aangewezen naaktstrand of die wandelen in de bossen zijn goed op de hoogte van de wetgeving op dit gebied. Zij maken in hun beleving gebruik van hun recht om bloot te recreëren op een geschikte plek. Het is logisch dat zij soms vanuit deze positie reageren, maar het maakt het begin van het gesprek soms lastig. Probeer elkaar met begrip en respect te behandelen.

De zin "Als ongeklede recreanten de openbare orde verstoren, dan is de plek ongeschikt voor naaktrecreatie." is een belangrijke. Artikel430a valt onder de categorie 'Openbare orde' en tenzij je dus duidelijk de openbare orde verstoort met je naakte aanwezigheid zal simpelweg naakt zijn niet snel strafbaar zijn. 

Tot slot

Naturisme is allang geen levenswijze meer om je voor te schamen en steeds meer naturisten recreëren op openbare locaties. Het is dan ook heel goed dat de NFN deze pagina gemaakt heeft omdat dit duidelijkheid biedt voor zowel de naaktrecreant als voor de handhavers, gemeenten en beleidsmakers.

Veel mensen, waaronder handhavers zijn immers nog altijd in de veronderstelling dat naaktrecreatie alleen mag op aangewezen locaties en het is denk ik intussen wel duidelijk dat dit een misvatting is. Naturisten hebben een hoop vrijheid in dit land en alle vormen van naaktrecreatie zijn in het openbaar toegestaan zolang de locatie er op dat moment maar geschikt voor is.  

Willen we naaktrecreatie in het openbaar bekender en normaler krijgen dan is het belangrijk dat we naast voorlichting geven ook gebruik durven maken van deze wettelijke vrijheden. Hoe vaker mensen naturisten tegenkomen op geschikte openbare locaties en hoe meer mensen weten dat dit is toegestaan, hoe normaler en beter geaccepteerd het zal worden. Samen kunnen we naaktrecreatie in het openbaar verder normaliseren door mensen goed te blijven voorlichten maar vooral door het gewoon te doen!  

Schaam je niet voor je levenswijze als naturist en durf gebruik te maken van je wettelijke vrijheden! 

Artikel 430a uitgelegd:

www.artikel430a.nl

De link naar het artikel zelf en de QR code:

https://nfn.nl/voor-strandbeheerders-beleidsmakers-en-handhavers/