De grenzen van artikel430a

De grenzen van de wet

Onlangs verscheen er een artikel in het AD over een man die veroordeeld is tot het betalen van een (voorwaardelijke) geldboete omdat hij 's avonds meerdere malen een naakte avondwandeling door een woonwijk in Alphen ad Rijn had gemaakt. Onder de huidige wetgeving is een woonwijk geen geschikte plek voor een naakte wandeling. Toch is naakt op openbare locaties, in tegenstelling tot wat veel mensen denken op veel meer plekken toegestaan dan je zou denken maar waar ligt die grens?

Het antwoord is zowel simpel als ingewikkeld.

Maatschappelijke acceptatie

Naaktrecreatie is in Nederland een maatschappelijk geaccepteerd verschijnsel. Er zijn zo'n 2,5 miljoen mensen die regelmatig naakt recreëren en ons land kent talloze sauna's, naaktstranden, naturistenverenigingen, naakte zwemuurtjes, naakte volleybal en tennis uurtjes, naturistencampings etc. Ook vinden er regelmatig evenementen plaats waarin naakt een prominente rol of zelfs de hoofdrol speelt zoals de pride of de world naked bike ride. Dit soort evenementen zouden nooit in een land plaats kunnen vinden waarin naakt niet algemeen geaccepteerd is. 

Wat is artikel 430a WvS?

In Nederland is naaktrecreatie geregeld via artikel 430a wetboek van strafrecht (WvS) en luidt als volgt:

"Hij die zich buiten een door de gemeenteraad als geschikt voor ongeklede openbare recreatie aangewezen plaats, ongekleed bevindt op of aan een voor het openbaar verkeer bestemde plaats die voor ongeklede recreatie niet geschikt is, wordt gestraft met geldboete van de eerste categorie".

Je mag in Nederland dus niet alleen naakt zijn op aangewezen locaties zoals naaktstranden maar op alle openbaar toegankelijke locaties die geschikt zijn voor naaktrecreatie. 

Wat valt onder naaktrecreatie?

Artikel 430a spreekt over naaktrecreatie maar wat valt daar dan allemaal onder? Uit jurisprudentie blijkt duidelijk dat hier álle vormen van recreatie onder vallen zoals zonnen, wandelen, kanovaren, fietsen, suppen, zwemmen etc. Alle vormen van recreatie mag je wettelijk gezien dus ook gewoon naakt doen zolang de locatie daar maar geschikt voor is. 

Waar mag je wel en niet naakt?

Wanneer is een locatie dan 'geschikt' voor naaktrecreatie? Jarenlang opgebouwde jurisprudentie heeft intussen redelijk duidelijk gemaakt wat wordt verstaan onder 'geschikte' locaties.

Belangrijk zijn daarbij de volgende drie punten:

• Of naaktrecreatie volgens de maatschappelijke opvattingen ter plekke aanvaardbaar is
• Of de locatie zodanig ligt dat er sprake is van ongevraagde of ongewilde confrontatie met derden
• Of de openbare orde wordt verstoord.

Is naaktrecreatie volgens de maatschappelijke opvattingen ter plekke aanvaardbaar

Als vuistregel kun je aanhouden dat alle locaties waar je je niet met ontbloot bovenlijf of schaars gekleed zou begeven per definitie ongeschikt zijn voor naaktrecreatie en locaties waar mensen in zwemkleding of schaars gekleed rondlopen of waar mensen deze logischerwijs kunnen verwachten meestal wel geschikt zijn voor naaktrecreatie. Denk hierbij aan rustige natuurgebieden, stille fietspaden en zwemgelegenheden.  

Rustige natuurgebieden zijn eigenlijk altijd wel geschikt voor naaktrecreatie

Niemand zal er van opkijken als je op een warme zomerdag zonder t-shirt door een rustig bos wandelt of in je zwemshorts of alleen in korte broek over een stil fietspad door een natuurgebied fietst. Op dit soort locaties is het (deels) ongekleed zijn geaccepteerd en weten mensen ook dat ze hier (deels) ongeklede mensen kunnen tegenkomen. Zolang je rekening houdt met anderen en de drukte vermijdt is het wettelijk gezien op dit soort locaties dan ook meestal gewoon toegestaan om hier ook naakt een wandeling of fietsrit te maken.

Ook strandjes en locaties langs zwemwater zijn bijna altijd wel geschikt, ook al is het geen naaktstrand. Schaars gekleed is hier immers de norm. Een goed voorbeeld is het Delftse hout waar voor naaktrecreatie tegenwoordig geen apart gebied meer is aangewezen omdat de beheerder terecht stelt dat je er volgens artikel 430a overal al naakt mag recreëren.

In je zwembroek of met ontbloot bovenlijf door de supermarkt of een stadscentrum lopen zal daarentegen tot afkeurende blikken leiden en in sommige gemeenten is het zelfs verboden via een Algemeen Plaatselijke Verordening (APV). Deze locaties zijn logischerwijs dan ook altijd ongeschikt om er naakt te zijn, of toch niet?

Tijdens een evenement zoals de World Naked Bike ride is naakt geaccepteerd

Bij evenementen zoals de World Naked Bike Ride fietsen deelnemers volledig naakt door de binnenstad van Amsterdam. Toch wordt hier natuurlijk geen enkele bekeuring uitgeschreven ook al is een binnenstad in principe geen geschikte locatie. Omdat mensen weten en verwachten dat de deelnemers naakt zijn is het op die locatie op dat moment geaccepteerd en dus geschikt. Hetzelfde geldt voor pride feesten, demonstraties of bepaalde (zomer) festivals waar naakt ook veelvuldig voorkomt. 

Ligt de locatie zodanig dat er sprake is van ongevraagde of ongewilde confrontatie met derden

Omdat de jurisprudentie zichzelf op dit punt soms enigszins tegenspreekt kan deze voorwaarde wat verwarring opleveren en veel zal afhangen van de situatie ter plaatse. 

Belangrijk is dat je er bij het kiezen van een locatie en tijdstip rekening mee houdt dat je ongewilde of ongevraagde confrontatie zoveel mogelijk probeert te voorkomen.

Vooral de drukte zal in grote mate de geschiktheid van een locatie bepalen. Hoe drukker het ergens is, hoe minder geschikt een locatie over het algemeen wordt. Immers, hoe meer mensen er zijn, hoe meer mensen er potentieel wat op tegen kunnen hebben dat je ergens naakt recreëert. 

Een natuurgebied waar je op dat moment als enige bent en waar je ook (bijna) niemand verwacht tegen te gaan komen zal eigenlijk nooit door een rechter als ongeschikt worden verklaard maar op een zondagmiddag naakt recreëren in drukbezochte toeristische natuurgebieden zal je bijna gegarandeerd een boete opleveren.

Het is echter zeker niet zo dat simpelweg de aanwezigheid van anderen een gebied per definitie ongeschikt zal maken. Zolang je op een rustig tijdstip naakt recreëert en de meeste mensen er geen bezwaar tegen hebben is er niets aan de hand. Zelfs een enkeling die klaagt zal er niet voor zorgen dat een locatie ineens ongeschikt is. 

Ga je daarentegen op een drukke zaterdag of zondagmiddag regelmatig naakt recreeren op een locatie die in het zicht ligt van doorgaande fiets en wandelpaden en een drukbezochte vislocatie en je blijft dat ook na diverse klachten van omstanders doen dan kun je er op rekenen dat een rechter de locatie als ongeschikt zal verklaren. Vooral het tijdstip waarop de naturist uit deze specifieke rechtszaak naakt is gaan recreëren heeft duidelijk een belangrijke rol gespeeld:

 Het hof betrekt daarbij dat de verdachte naakt is gaan recreëren op zaterdag- en zondagmiddag, waarbij de kans op ongewilde of ongevraagde confrontatie met derden groter is. 

Wat verder van belang lijkt te zijn is dat omstanders of jij uitwijkmogelijkheden hebben. Smalle bochtige bospaadjes zonder zijpaden kunnen mogelijk ongeschikt zijn omdat je elkaar niet aan kunt zien komen en zowel jij als de tegenliggers geen mogelijkheid hebben om even een andere route te kiezen.
Ook heb je natuurlijk geen tijd om je even te bedekken, aan te kleden of aan de kant te gaan als er plotseling een nietsvermoedende tegenligger de hoek om komt. Hierdoor is er geen andere mogelijkheid meer dan 'ongewilde confrontatie'.

Als je een gebied met gezond verstand hebt uitgezocht, er op een rustig moment bent, je niet doet alsof je iets doet dat niet mag en andere respectvol benadert (door bijvoorbeeld even aan de kant te gaan) weet ik uit ervaring dat de mensen die je onderweg tegenkomt er eigenlijk zo goed als nooit problemen mee hebben dat je daar naakt recreëert.  

Wordt de openbare orde verstoord

Aangezien artikel 430a WvS in de categorie 'openbare orde' valt is dit eveneens een belangrijk punt. Als jij ergens naakt recreëert waar je de openbare orde kunt verstoren ben je strafbaar bezig. Naakt langs een drukke weg of in een stadscentrum gaan lopen of naakt door een toeristisch gebied fietsen zal zeker gezien worden als verstoring van de openbare orde terwijl je dat natuurlijk niet doet als je eens een enkeling tegenkomt op een stil wandelpad of of op een verlaten fietspad.

Weersomstandigheden

Het weer kan ook een rol spelen. Met ontbloot bovenlijf fietsen is bijvoorbeeld normaal gesproken maatschappelijk niet echt geaccepteerd. Toch zie je op warme zomerdagen genoeg mensen met ontbloot bovenlijf fietsen of lopen en tegenwoordig zie je dat zelfs steeds vaker ook in de stad, niemand kijkt er op dat moment van op of om. Hier beïnvloedt het weer dus de mate van acceptatie.

Dat wil natuurlijk niet zeggen dat je daar op dat moment dan ook naakt mag fietsen of lopen. Zo heb ik afgelopen zomer op de bloedhete dagen ook wel eens een deel van mijn woon-werk route met ontbloot bovenlijf gefietst maar dat het op dat moment acceptabel is om ergens met ontbloot bovenlijf te fietsen betekent zeker niet dat het dan ook automatisch toegestaan is om dat ook naakt te doen. Als ik naakt over het fietspad langs de A4 zou gaan fietsen weet ik zeker dat ik heel snel een boete te pakken heb, warme dag of niet. 

Ook op een warme dag zou hier naakt fietsen zeker een overtreding van artikel430a zijn

Alhoewel het weer voor de wet geen invloed heeft op de geschiktheid zal dat in de praktijk toch een rol spelen. Mensen zullen eerder naakte wandelaars of naakte fietsers accepteren op een hete zomerdag dan op een druilerige herfstdag, het is dan immers logischer dat je minder of zelfs niks aan hebt.
Omdat de acceptatie van omstanders meespeelt in het al dan niet geschikt zijn van een locatie op dat moment spelen wegen de weersomstandigheden soms toch ook mee.

Artikel 461 WvS: Verboden toegang voor onbevoegden

Artikel430a geldt alleen voor een  'op of aan een voor het openbaar verkeer bestemde plaats' en niet voor privé terrein. Voor heel veel natuurgebieden geldt dat deze vallen onder artikel 461 WvS: Verboden toegang voor onbevoegden. Dit zie je op nagenoeg alle borden van o.a. Staatsbosbeheer staan. Geldt artikel 430a daar dan wel? Dat hangt er helemaal vanaf of een terrein is opengesteld of niet.

Artikel 461 WvS maar wel opengesteld voor het publiek onder voorwaarden, hier geldt artikel 430a dus ook.

De meeste natuurgebieden zijn opengesteld voor het algemene publiek, meestal onder bepaalde voorwaarden en gebiedsregels. Zo is er bijvoorbeeld vaak te lezen dat het gebied toegankelijk is tussen zonsopgang en zonsondergang of dat je er niet mag komen met een fiets of motorvoertuig.
Overtreding van deze voorwaarden betekent dat je in overtreding bent van artikel 461.

Is een gebied opengesteld, al dan niet onder voorwaarden, dan valt het altijd onder een 'op of aan een voor het openbaar verkeer bestemde plaats' en geldt artikel 430a. Is de locatie geschikt dan mag je er dus ook naakt recreëren.

Bij sommige gebieden moet je toegangsgeld betalen maar dit heeft geen invloed op het feit dat het gebied is opengesteld voor het publiek, iedereen kan immers het toegangsgeld betalen en toegang krijgen tot het terrein, er wordt geen onderscheid gemaakt in wie wel en geen toegang krijgt na het betalen van het toegangsgeld. Ook bij deze gebieden geldt artikel 430a dus gewoon.

Alleen bij een fysieke afsluiting met bijvoorbeeld hekken, gebieden waarbij niet iedereen toegang kan krijgen of een bordje 'eigen weg' kun je spreken van privé terrein en geldt artikel 430a niet. 

Verbod op naaktrecreatie in gebiedsregels

Sommige terreinbeheerders hebben op hun toegangsborden staan dat naaktrecreatie er verboden is maar is dat niet in strijd met Artikel 430a? Mogen terreinbeheerders dit dan doen en betekent het dat je in overtreding bent van artikel 461 als je er toch naakt recreëert?

De NFN heeft dit uitgezocht en het antwoord is simpel: Ja, ze mogen het op het bord zetten en ja, het is in conflict met artikel430a en nee, je bent niet in overtreding van artikel 461.

Aangezien Artikel 430a een landelijke en zogenaamde 'uitputtende' wet is (de wet heeft alle mogelijke situaties en omstandigheden die strafbaar zijn, uitdrukkelijk gedefinieerd) mogen lagere overheden en terreinbeheerders hier niet vanaf wijken en mag in dit geval naaktrecreatie ook niet verboden worden.

Het is echter niet verboden dit soort gebiedsregels op je toegangsborden te zetten, regels die conflicteren met landelijkse regels hebben echter juridisch geen waarde. Voor bijvoorbeeld APV's (Algemeen Plaatselijke Verordening) geldt hetzelfde, deze mogen niet in strijd zijn met landelijke wetgeving en zijn ze dat toch, dan geldt de landelijke wetgeving (en soms zelfs europese wetgeving daar weer boven)

Landelijke wetgeving gaat boven gebiedsregels. Dit soort verboden hebben juridisch geen enkele waarde 

Is een gebied opengesteld voor het publiek en is het op dat moment geschikt voor naaktrecreatie dan mag je er gewoon naakt recreeren. Krijg je een bekeuring dan zal een rechter net als altijd beoordelen of de locatie op dat moment geschikt was of niet.

Wel kun je er vanuit gaan dat Boa's en/of handhavers extra alert zijn op naaktrecreanten op dit soort locaties en ze zullen ongetwijfeld niet op de hoogte zijn van het feit dat artikel 430a daar ook geldt, als ze überhaupt al van de vrijheden afweten die artikel 430a biedt. Ook andere gebruikers van het gebied zullen denken dat je iets doet dat niet mag (het stond immers op het bord!) dus de acceptatie van naaktrecreatie zal hierdoor wat lager zijn.  

Uitzondering hierop zijn gebieden die niet openbaar toegankelijk zijn via artikel 461 WvS. Hier mogen terreinbeheerders zelf hun regels bepalen.  

Artikel 239 WvS

Maar hoe zit het met de nachtelijke naaktwandelaar in Alphen ad Rijn? We hebben al geconstateerd dat een stadscentrum of woonwijk onder artikel 430a normaal gesproken eigenlijk altijd ongeschikt is voor naaktrecreatie tenzij er een evenement, demonstratie of festival plaatsvindt waar naakt de norm is.

Hij heeft weliswaar gekozen voor een rustig tijdstip door 's avonds te gaan wandelen en een stad is openbaar toegankelijk maar in een stad zul je natuurlijk altijd mensen tegenkomen of door iemand gezien worden en dan werken de nachtelijke omstandigheden juist tegen je.

Niet alleen de locatie maar ook de omstandigheden bepalen of iets strafbaar is

Als er overdag iemand naakt door de stad loopt zul je hier een boete voor krijgen op basis van artikel 430a (ongeschikte locatie) maar bij het zien van een naakt persoon die 's avonds laat door een woonwijk loopt gaan mensen toch andere dingen denken en zullen ze sneller denken dat je daar met andere intenties loopt. In dat geval zal je eerder voor zedenschennis worden opgepakt dan voor naaktrecreatie op een ongeschikte locatie.

Het uitgeschreven voorwaardelijke boetebedrag in het geval van de naaktwandelaar in het AD is 5 keer zo hoog als een artikel 430a boete wat impliceert dat deze man dus inderdaad niet wordt beboet op basis van artikel 430a maar op basis van artikel 239, zedenschennis. In dit geval was het de combinatie van de locatie (mensen verwachten daar geen (half) naakte mensen) en de omstandigheden (heimelijk in de avond) die tot deze uitspraak hebben geleid. 

Geen harde grenzen

Artikel 430a is wat dat betreft een vreemde eend in de bijt in onze wetgeving omdat het geen harde grenzen stelt zoals alle andere wetten maar bewust enigszins vaag is gehouden. Op deze manier biedt het flexibiliteit op basis van het verwachtingspatroon van mensen, de maatschappelijke opvattingen over waar (gedeeltelijk) naakt wel of niet acceptabel is, de omstandigheden of een combinatie daarvan.

Vroeg in de ochtend als er bijna niemand is kan ook een lokaal park geschikt zijn voor een naturistische wandeling

Op zich is dat ook logisch. Een locatie waar je het ene moment prima naakt kunt recreëren kan daar op een ander moment weer totaal ongeschikt voor zijn en andersom. De geschiktheid kan zelfs gedurende de dag veranderen, bijvoorbeeld als het plotseling erg druk wordt.

Zo is er bij mij in de buurt net buiten de stad een klein park waar het 's ochtends en 's avonds zo goed als uitgestorven is terwijl het er overdag soms redelijk druk is met fietsers, wandelaars, honden uitlaters en ruiters.
's ochtends en 's avonds kun je hier dan ook probleemloos bijvoorbeeld een naturistische wandeling maken. Zeker in de vroeg ochtend tot ongeveer half 8 ben je hier eigenlijk altijd de enige en maak ik hier zo nu en dan zelfs wel eens een freehike, iets dat op dat moment zonder problemen kan. 
Zo zijn er natuurlijk talloze voorbeelden van locaties die op bepaalde tijden zeer geschikt zijn en op andere tijden weer totaal ongeschikt zullen zijn.

Juist vanwege dit soort situaties is artikel 430a zo ruim opgesteld. Je hebt hierdoor relatief veel opties en vrijheden maar het vereist wel dat je zelf altijd een inschatting maakt en blijft maken of je op dat moment ergens naakt kunt recreëren of niet. 

De beperkingen van artikel 430a

Door de manier waarop artikel 430a is opgesteld is zul je altijd moeten kijken naar uitspraken in eerdere vergelijkbare rechtszaken (Jurisprudentie) om te zien wat nu wel en niet is toegestaan. Veel mensen zijn er dan ook niet van op de hoogte dat je op heel veel openbare locaties gewoon naakt mag recreeren en zullen mogelijk de politie bellen. 

Als de politie wél op de hoogte zou zijn zou er niks aan de hand zijn maar helaas zijn ook lang niet alle agenten en handhavers op de hoogte over wat nu wel en niet is toegestaan waardoor ze vaak onterecht denken je alleen op aangewezen locaties naakt mag zijn en dat alle andere locaties per definitie ongeschikt zijn.

Wanneer iemand de politie belt over een naaktrecreant op een openbare locatie zal dan ook vaak gewoon op de melding af worden gegaan zonder eerst door te vragen wat de situatie is en zal de naaktrecreant mogelijk een boete krijgen, ook al is deze naakt op een geschikte locatie.
Deze boete zal vervolgens eigenlijk altijd weer geseponeerd worden maar je hebt hierdoor toch altijd het idee dat je iets doet dat niet mag en ben je toch wat meer op je hoede voor agenten en boa's dan eigenlijk zou moeten, je doet immers wettelijk gezien niets fout.

De onbekendheid en 'vaagheid' over wat nu wel en niet is toegestaan is een serieuze beperking van Artikel 430a en hindert ook de acceptatie van naaktrecreatie op openbare locaties. Veel mensen die bijvoorbeeld best wel eens een naturistische wandeling zouden willen maken weten vaak niet eens dat dit op geschikte locaties gewoon mag. Ook omstanders zullen iets waarvan ze weten dat het gewoon is toegestaan veel eerder accepteren.   

De NFN is zich hier gelukkig ook van bewust en ze hebben recent nog een pagina online gezet speciaal voor terreinbeheerders en handhavers waar de wet in de detail wordt uitgelegd. Ook voor de aspirant naaktrecreant-op-openbare-locaties heeft de NFN een informatiepagina opgesteld. Hopelijk zorgt dit ervoor dat er steeds meer naturisten gebruik durven gaan maken van hun vrijheden. Hoe vaker mensen naturisten op openbare locaties tegenkomen, hoe normaler het immers zal worden. 

Als naturisten kunnen we natuurlijk zelf ook ons steentje bijdragen door mensen in je directe omgeving en mensen die je tijdens het naakt recreëren tegenkomt te informeren. 

Een andere beperking ontstaat door de voorwaarde dat een locatie geschikt moet zijn. In de praktijk zal het voor sommige vormen van naaktrecreatie namelijk veel lastiger zijn om er een geschikte locatie voor te vinden dan voor andere vormen van naaktrecreatie.

Voor een naakte kanotocht of een naakte wandeling is het bijvoorbeeld veel simpeler om een geschikte locatie te vinden dan voor een naakte fietsrit. Op het water is het immers veel rustiger dan op land en voor een naakte wandeling kun je op rustige tijden in bijna alle bossen en natuurgebieden wel terecht. Ook zijn er genoeg wandelpaden waar je überhaupt zelden tot nooit iemand zal tegenkomen. 

Maar voor bijvoorbeeld een naakte fietsrit ben je sowieso al aangewezen op een handvol afgelegen fietspaden of fietspaden die door rustige natuurgebieden lopen want alle fietspaden die naast wegen liggen zijn natuurlijk altijd ongeschikt en ook veel doorgaande fietspaden zullen meestal niet geschikt zijn. Omdat je sneller langere afstanden aflegt moet het gebied tevens een stuk groter zijn wil je een fatsoenlijk stuk kunnen fietsen. 

Een goed voorbeeld van een geschikte locatie voor naakt fietsen: Een stil fietspad door een natuurgebied

Ook zul je er rekening mee moeten houden dat fietspaden vaak meer in het zicht liggen dan het gemiddelde wandelpad en het is in tegenstelling tot naakt wandelen ook nog eens bijna onvermijdelijk dat je onderweg anderen tegenkomt, wat de drempel om naakt te gaan fietsen nog eens verder verhoogd.

Het komt regelmatig voor dat ik een heel jaar lang niemand tegenkom tijdens mijn naturistische wandelingen maar zelfs op de meest stille tijden en meest afgelegen fietspaden zul je altijd wel iemand tegenkomen.

 
Alhoewel zowel naturistisch wandelen als naturistisch fietsen allebei vallen onder naaktrecreatie en dus allebei net zo goed zijn toegestaan op geschikte locaties zijn de mogelijkheden voor naturistisch fietsen duidelijk minder dan voor naturistisch wandelen door de voorwaarde dat naaktrecreatie alleen is toegestaan op geschikte locaties.

Petitie: Sta naakt toe in het openbaar zonder beperking

Artikel 430a biedt dus enerzijds best veel vrijheden voor naturisten maar is tegelijkertijd ook vaag en levert ook juist weer een hoop beperkingen op. Sommige mensen pleiten er dan ook voor om artikel 430a te laten vervallen.

Zonder artikel 430a zou je net als bijvoorbeeld in Duitsland, Spanje, het Verenigd Koninkrijk en de Scandinavische landen gewoon overal ongestraft naakt kunnen zijn.

Er is in Nederland zelfs al een keer een poging gedaan. Er is een petitie geweest en aan de tweede kamer overhandigd genaamd 'Sta naakt toe in het openbaar zonder beperking' waarin gepleit werd om artikel 430a te laten vervallen. Helaas vond de overheid het niet nodig de bestaande wetgeving aan te passen en naturisten meer vrijheden te geven maar gelukkig (!) vond de overheid het ook niet nodig om artikel 430a te laten vervallen. 

Ook in andere landen wordt regelmatig gedemonstreerd voor een 'kleding optionele' maatschappij

Het volledig schrappen van artikel 430a is namelijk een slecht idee dat eerder tot minder vrijheden zal leiden dan meer. 

De huidige wet zorgt er nu bijvoorbeeld voor dat er duidelijk onderscheid wordt gemaakt tussen simpelweg naakt zijn en zedenschennis, iets dat in een land als bijvoorbeeld Frankrijk niet geregeld is.

Naakt zijn is in Frankrijk niet wettelijk geregeld en dus ook niet verboden maar omdat er geen onderscheid is tussen simpelweg naakt zijn en zedenschennis loop je wel het risico dat je onterecht bekeurd wordt voor zedenschennis door simpelweg ergens naakt te zijn. Het maakt beboeten willekeurig. Zo kun je het ene moment straffeloos naakt over de Champs-Élysées lopen maar kun je een andere keer voor zedenschennis bekeurd worden als je in een afgelegen bos naakt aan wandelen bent, puur door de opvatting en interpretatie van agenten ter plaatse.

Doordat wij twee aparte wetten hebben die naakt zijn (artikel 430a) en zedenschennis (artikel 239) duidelijk van elkaar scheiden zal dat in Nederland niet snel gebeuren. Stiekem 's nachts in je blootje door een donker steegje in de stad lopen zal gezien worden als exhibitionisme terwijl een naakte wandeling of fietsrit in een stil natuurgebied valt onder simpelweg naakt zijn op een geschikte locatie en is dan ook gewoon toegestaan. Gedrag en de omstandigheden bepalen dus onder welke wet je valt.    

Dankzij artikel 430a kan een gemeente of terreinbeheerder tevens geen verbod instellen op naaktrecreatie via een APV of een gebiedsregel omdat artikel 430a hier boven staat omdat dit een landelijke en uitputtende regeling is. De wet biedt dus ook bescherming tegen willekeur van gemeenten en terreinbeheerders.

Argumenten voor en tegen het overal toestaan van naakt in het openbaar

Het zal geen verrassing zijn dat ik er groot voorstander van ben om naakt overal toe te staan, niet alleen omdat ik dat zelf graag zou willen maar omdat ik dat simpelweg vind horen bij een vrije, progressieve en inclusieve samenleving. In een dergelijke samenleving zou iedereen zichzelf moeten kunnen zijn en zouden wij als naturisten ook de vrijheid moeten hebben om ons niet aan te hoeven kleden. 

Er is eigenlijk geen rationeel argument te bedenken waarom dit niet gewoon overal toegestaan is

Er is naturlijk eigenlijk geen enkel rationeel argument te bedenken waarom een overheid mensen zou moeten verplichten kleding te dragen. 
Een menselijk lichaam zou voor niemand aanstootgevend moeten zijn (we hebben er immers zelf ook allemaal een) en het zien van een naakt persoon levert geen overlast of gevaar voor anderen op.
"Ik wil het niet zien" is een subjectieve en emotionele reactie waar je natuurlijk verder niets mee kunt, ik wil ook zoveel niet zien (of horen) in de maatschappij maar dat zegt niet dat dan ook maar gelijk verboden zou moeten worden.

Dingen tegenkomen die je niet wilt zien of horen hoort nu eenmaal bij het leven in een vrije maatschappij. Tel daar nog bij op dat we het belangrijk vinden dat iedereen de vrijheid heeft om zichzelf te zijn in ons land en het is eigenlijk onbegrijpelijk dat er nog steeds beperkingen zijn op naakt zijn in het openbaar in Nederland, zeker aangezien zoveel landen om ons heen daar veel minder of zelf geen beperkingen (meer) voor kennen.

Zolang je niet zelf kunt kiezen om wel of geen kleding te dragen en niet iedereen zichzelf kan zijn kun je naar mijn mening dan ook niet spreken van echt leven in vrijheid. 

Durf je ook van die vrijheid gebruik te maken?

Als naakt zijn overal zou zijn toegestaan betekent dat natuurlijk zeker niet dat het ook gemeengoed is. Je zult eigenlijk altijd de uitzondering op de norm zijn en vaak de enige zijn die naakt is.
Durven mensen dan wel gebruikt te maken van die vrijheid?

Natuurlijk zal het altijd een relatief kleine groep mensen zijn die het wil en ook aandurft maar je ziet in Nederland elk jaar een flinke stijging in het aantal mensen dat naakt recreert op geschikte openbare locaties of hierin geinteresseerd is nu steeds meer mensen weten dat dit legaal is. 

Ook in landen waar naakt in het openbaar overal toegestaan is zie je dat er genoeg mensen zijn die gewoon gebruik durven maken van hun vrijheden. 

In Engeland mag je overal naakt zijn en genoeg mensen maken daar ook gewoon gebruik van  

Als we de vrijheid zouden hebben om overal naakt te zijn zou ik het persoonlijk zeker aandurven om daar ook gewoon gebruik van te maken, net als ik nu ook gebruik maak van de mogelijkheden van artikel 430a. 

Niet alleen zou ik veel minder kieskeurig zijn in het uitkiezen van een natuurgebied voor een naturistische wandeling omdat dat dan natuurlijk gewoon overal en op elk tijdstip zou mogen (al zou ik de drukte nog steeds wel enigszins vermijden) maar ik zou op een stille warme zomerdag ook wel eens van die vrijheid gebruik maken om (een deel van) mijn woon-werk route naakt te fietsen of recreatief naakt een rondje door de polder te fietsen.

Op rustige momenten zou ik ook zeker wel eens gewoon naakt over straat lopen. Niet alleen om even wat in de afvalcontainer te gooien zonder me eerst te hoeven aankleden maar ook omdat het me heerlijk lijkt om mijn kleding thuis te kunnen laten en gewoon naakt door de wijk naar het lokale park te lopen voor een ochtendwandeling. 

Ik zal wel altijd proberen de drukte zoveel mogelijk te vermijden, ik heb het niet voor niets over "rustige" en "stille" momenten. Ik ben uiteindelijk naakt voor mezelf en doe het zeker niet om gezien te worden. Zelfs al is het toegestaan dan zul je me nog niet snel naakt door een druk stadscentrum of door zeer toeristische natuurgebieden zien lopen en als de scholen net uit gaan zul je me ook zeker niet naakt over straat zien lopen. Ook als het wettelijk overal zou mogen heb je natuurlijk nog steeds te maken met de acceptatie van de rest van de maatschappij en zul je na moeten denken over waar en wanneer je ergens naakt bent. 

Dus ja, ik zou er zeker gebruik van durven maken en dat ook absoluut doen maar ik zou ook rekening blijven houden met de omgeving en omstandigheden. 

Als naakt overal zou zijn toegestaan zou ik op rustige momenten zeker ook wel eens gewoon naakt over straat lopen

Willen we naakt in het openbaar overal toestaan dan is een aanpassing van artikel 430a de beste manier. Een wet zoals in het verenigd koninkrijk is daarvoor ideaal, het is kort en duidelijk: Je mag daar overal naakt zijn zolang: 

- Je dat niet in een sexuele context doet
- Je het niet doet met de intentie om mensen lastig te vallen
- Je het niet doet met als doel de de orde te verstoren.

Een dergelijke wet zou ik ook heel graag in Nederland zien omdat dit de meeste vrijheid geeft aan naturisten en toch duidelijk onderscheid maakt tussen simpelweg naakt zijn en zedenschennis. Ook zijn de grenzen veel duidelijker: Ben je alleen maar naakt dan is het overal toegestaan, heeft iemand duidelijk andere intenties dan is het strafbaar. 

In the absence of any sexual context and intention to cause alarm and distress – being naked in public is within the law.

Tot slot

Tot we in Nederland ook de rechten van naturisten eindelijk volledig erkennen en we overal de vrijheid krijgen om zichzelf te kunnen zijn zullen we het moeten doen met artikel 430a.
Op zich biedt deze wet heel wat vrijheden maar het grootste struikelblok is in Nederland de onbekendheid en de 'vaagheid' van deze wet.

Politieagenten en Boa's weten vaak niet goed wat wel en niet is toegestaan en omdat de wet geen hard afgeschermde kaders en grenzen heeft kan er best verschil van mening zijn over de geschiktheid van het gebied waar jij op dat moment naakt wilt recreeren.

Sommige handhavers zijn zelfs van mening dat alles buiten de aangewezen locaties ongeschikt is maar dat is, zoals je hebt kunnen lezen zeker niet het geval! Hier ligt een schone taak voor de NFN om politie en Boa's beter te instrueren over wat wel en niet is toegestaan.
Onlangs hebben ze weliswaar een website speciaal voor beheerders en handhavers in het leven geroepen die duidelijkheid probeert te geven over de wetgeving maar het is natuurlijk de vraag hoeveel handhavers en beheerders dit ook lezen. Gelukkig hebben ze een QR code beschikbaar gesteld die direct linkt naar deze pagina zodat je het ze bij een eventuele discussie gemakkelijk kunt laten lezen.

De informatievoorziening kan en moet echt beter en daar kunnen we als naturisten natuurlijk zelf ook aan meehelpen door zoveel mogelijk mensen in onze eigen omgeving te informeren. 

Gelukkig is er al heel wat jurisprudentie beschikbaar en zolang je een locatie en/of tijdstip met gezond verstand hebt uitgezocht trek je bij een eventuele boete eigenlijk altijd aan het langste eind.
Een handhaver of agent moet namelijk aantonen en bewijzen waarom een gebied op dat moment ongeschikt is. Alleen als het overduidelijk is dat een gebied niet geschikt is zal het tot een veroordeling leiden maar in de meeste gevallen is dat bewijs leveren lastig of zelfs onmogelijk.
In bijna alle gevallen (ook de grensgevallen) zal je als naturist dan ook in het gelijk gesteld worden. 

Artikel 430a biedt naturisten behoorlijk wat vrijheden en willen we naaktrecreatie in het openbaar verder normaliseren en beter geaccepteerd krijgen dan zullen we niet bang moeten zijn om ook gebruik te maken van onze wettelijke vrijheden. Maak die naturistische wandeling of naakte fietsrit, informeer mensen en laat zien dat er we er ook zijn en dat we ons niet schamen voor onze levenswijze als naturist.

Misschien wordt het zelfs tijd voor een nieuwe petitie die artikel 430a niet wil laten vervallen maar wil vervangen door wetgeving zoals die in Engeland zodat we hopelijk ooit de vrijheid krijgen om gewoon overal naakt te kunnen zijn zoals het in een vrije en inclusieve maatschappij ook hoort! 

Maak gebruik van je wettelijke vrijheden en schaam je niet voor je levenswijze als naturist! 

 

 

 

nb: Ik heb geprobeerd deze blogpost zo accuraat en objectief mogelijk op te stellen. Informatie komt van diverse bronnen waar ik ook zoveel mogelijk naar gelinkt heb. Ik ben echter geen jurist en deze informatie is dan ook een samenstelling van mijn interpretatie van de wetgeving en jurisprudentie rondom naaktrecreatie. Doe zeker ook zelf altijd je eigen onderzoek en mocht iemand tekortkomingen of onjuistheden ontdekken, laat me dit dan weten van een reactie of een mailtje via de contactpagina. Het doel is uiteindelijk mensen correct voorlichten.